Omgaan met piekeren.
Piekeraars zijn dikwijls erg intelligent en hebben vaak een grote verbeeldingskracht. Zij weten veelal dat ze zich onnodig zorgen maken. Maar ze weten niet hoe zij het gepieker kunnen stoppen.
Op de een of andere manier heeft zo iemand het gepieker tot een gewoonte gemaakt net zoals het ademhalen. Vaak komt de "gewoonte" om (te) veel te piekeren in de familie voor. Bijvoorbeeld bij een van je ouders, en heb je deze manier (on)bewust overgenomen. Het lijkt haast gewoon voor jou, terwijl je het aan de andere kant ook heel vervelend vindt, bijvoorbeeld als je er ’s nachts niet van kunt slapen. De grootste piekeraars zijn trouwens vaak zorgzame mensen. Dikwijls tonen zij dan ook hun genegenheid voor een persoon door zich zorgen te maken over die persoon.
Piekeraars zijn vaak mensen die rondlopen met een geschonden geloof of vertrouwen in het leven. Zo’n mensen voelen zich soms alsof ze op de rand van een afgrond leven: wat zal er nu weer gebeuren? Zij stellen zich vragen zoals: wat betekende dat telefoontje nu echt ... zal het nu ooit makkelijker worden in mijn leven...
Uit de vicieuze cirkel
Het geheim in het hanteren van piekeren zit hem eigenlijk in de houding die je tegenover je problemen aanneemt. Zie je piekeren als iets wat je kunt beheersen of als iets waaronder jij alleen maar lijdt en wat jou overkomt?
Elk gedrag is aangeleerd gedrag. Ook het gedrag dat jij zelf vervelend vindt, zoals het piekeren. Als het aan te leren is geweest, dan kun je het ook weer afleren. Maar hoe?
Zie het gepieker als een diepe groef die jij hebt gemaakt. Elke keer als je er in valt, roep je jezelf een halt toe, door simpel te zeggen STOP.
Straks (vanmiddag, vanavond, morgenvroeg) ga ik systematisch aandacht aan dit probleem besteden. Met andere woorden, dan besteed ik er een bepaalde tijd aan, schrijf op wat ik hieraan kan doen, en dan laat ik het probleem los. In vertrouwen dat het goed zal komen. Ik heb mijn best gedaan: ik heb aandacht aan het probleem gegeven, meer kan ik niet doen. Punt.
Als je dit nieuwe gedrag van systematisch denken en tijdsgebonden inzet, gecombineerd met vertrouwen, steeds meer oefent, dan zal er een nieuwe positieve groef ontstaan. En als vanzelf groeit er gras op het oude karrenspoor.
Onthoud: alleen datgene groeit waar jij je energie in stopt. Wilt je een nieuw gedrag aanleren, dan kan dat, door hieraan veel energie te geven.
Nieuw gedrag is moeilijk aan te leren, maar het is niet onmogelijk!Online-coach geeft aan mensen met de neiging om al te zeer te piekeren meestal volgende opdrachten mee:
Pieker Opdracht Zelfanalyse
- · Ga terug in de tijd. B.v. een jaar of een maand geleden. Waar maakte je je toen druk om. Welke dingen zijn hiervan werkelijk gebeurd?
- · Maak een lijst van de ergste dingen die jou zijn overkomen.
- · Hoeveel gebeurtenissen heb je voorkomen door te piekeren
- · Stel jezelf de vraag over wat de kans is dat bepaalde dingen zich zullen voordoen, hoe erg het zou zijn als dit zich echt voordoet, en hoe erg je het nog zou vinden over pakweg vijf jaar.
- · Elk gedrag levert winst op. Wat is het voordeel van piekeren (dat is er werkelijk)? Waarom pieker je eigenlijk? Wat denk je dat het jou oplevert?
- · Wat zou er gebeuren als je je geen zorgen meer ergens over maakt? Kan dat wel volgens jou?
- · Hoe kleiner je je voelt, hoe groter de kans op piekeren. Hoe zou jij je kwetsbaarheid kunnen verkleinen, welke stappen zijn hiervoor nodig?
-
Tips
Actie verlicht gepieker. Vraag je dus af: wat kan ik nu doen? Zorgen hebben de neiging zich in je te nestelen. Op het moment dat het piekeren dreigt te beginnen ga dan meteen iets doen! Hierdoor kun je de groei van het piekeren stoppen b.v. ga:
- · Bewegen: loop, wandel, loop de trap op en neer
- · Neem een douche: ga het van je afspoelen
- · Praat met iemand, schrijf een brief
- · Als je het gepieker niet kunt stoppen, ga dan iets doen wat je leuk vindt
- · Zing als je gepieker voelt opkomen
- · Ga lezen of muziek luisteren
- · Huil: een huilbui kan gepieker wegwassen
- · Probeer op een bepaald tijdstip van de dag flink te piekeren b.v. 5 tot maximum 30 minuten lang. Elke keer als je weer de neiging hebt om hierna weer te beginnen, schuif die neiging dan op naar de volgende dag: morgen mag ik weer piekeren, nu niet.
- · Kies hiervoor ook een vaste plek, die bij voorkeur niet zo heel comfortabel is (bv. een bureau of tafel). Wat hier ook kan helpen is dat je je gedachten opschrijft, hiermee doorbreek je automatische herhaling van deze gedachten. Je kan deze dan ook achteraf meenemen in de begeleiding, om ze eventueel te veranderen naar meer realistische gedachten.
- · Richt je zoveel mogelijk op vertrouwen i.p.v. op angst
- · Probeer je aandacht elke dag te richten op dat wat goed loopt, i.p.v. dat wat slecht loopt. Dit vergroot je gevoel van eigenwaarde en vermindert je kwetsbaarheid.
- · Zet alles in een breed perspectief: uiteindelijk, als het er op aankomt dan.. b.v. dan red ik het wel.
- · Probeer positief i.p.v. negatief tegen jezelf te praten: ik kan het aan, het zal goed gaan, ...